قازىرگى ادامدارداعى مازاسىزدىقتار

قازىرگى ادامدارداعى مازاسىزدىقتار

 شىن-جالعانىن ايىرا الماۋ: ءبىر كۇندە جارتى كيلوگرام ءسۇت ءىشىپ، دەنە قۋاتىن جاقسارتۋ ويىندا بولاسىڭ، ءبىراق جۇڭگو ءسۇت ونىمدەر كاسىبى جولعا قويعان شيكى سۇتتەگى باكتەريانىڭ ەڭ ۇلكەن ءمانى ميلليلەتر/200ميلليون بولۋ ولشەمى، ءسۇت كاسىبى ماماندارى جاعىنان “جەر شارىنداعى ەڭ ناشار ولشەم” دەپ اتالدى. تۇڭ-ي كاسىپورنى وندىرگەن ازىق-تۇلىكتى تۇتىنۋدى ۇناتاسىڭ، ءبىراق بۇل كاسىپورىن 20 جىلدان بەرى زياندى ازىقتىق قوسپاسىن پايدالانىپ كەلەدى. (力百汀) ليبايديڭ ءدارىسىن ءىشىپ جۇتقىنشاق قابىنۋى مەن وكپە قابىنۋىن ەمدەتىپ جۇرگەنىڭدە، ءدارى قۇرامىندا زياندى قوسپا بار ەكەندىگى انىقتالدى. ۇكىمەتتە 13 ورگان ازىق-تۇلىك حاۋىپسىزدىگىن باسقارۋمەن اينالىسادى، ال ولار قايسى ازىق-تۇلىكتە ۋلى زات بار ەكەنىن مالىمدەپ بولعانشا، سەن الاڭسىز تۇتىنا بەرەسىڭ. نەنىڭ زالالسىز، نەنىڭ زالالدى ەكەنىن الدىن-الا پارىقتاي المايسىڭ. سەنىڭ ازىق-تۇلىك تۇتىنۋداعى حاۋىپسىزدىك جاعدايىڭ ءبارىن سوڭىنان ءبىلىپ، ارتىنان بايقايتىن”قاتىستى تاراۋلاردىڭ” قولىندا.

 جاساعان ورتانى وڭاي الماۋ: جۇگىرىپ دەنە شىنىقتىرعاندى، سىرتتا ارەكەت جاساعاندى ۇناتاسىڭ. ءبىراق جىلدىڭ تەڭ جارتىسىندا كۇل-قوقىس ۇشىپ جاتاتىن قالادا سىرتتا ارەكەتتەنسەڭ بولعانى شاڭ سىمىرگىشكە اينالاسىڭ. جۇڭگو تەحنيكالىق عىلىمدار اكەدەمياسىنىڭ اكادەميگى جۇڭ نانشان كلينيكالىق ەمدەۋ جانە وپەراتسيا بارىسىنداعى ساناققا نەگىزدەلىپ، گۋاڭجوۋلىقتاردىڭ 50 جاستان اسقان سوڭ وكپەسىنىڭ قارايىپ كەتەتىنىن مالىمدەدى. جۇڭگوداعى % 58 قالا تۇرعىندارى ءار كۋپ مەتر اۋادا 100 ميكرو گرام شاڭ-توزاڭ تۇيىرشىگى قالىقتاپ تۇراتىن ورتادا جاسايدى، ال دۇنيە جۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى بەلگىلەگەن ولشەم 20 ميكرو گرام. جۋجياڭ اتىراۋى مەن چاڭجياڭ اتىراۋى جانە بوحاي وڭىرىندە قالىپتى تىنىستاۋ ءتىپتى مۇشكىل. ونىڭ ۇستىنە سۋدىڭ لاستانۋى، ءتۇرلى بەزەندىرۋدەن تۋىلعان لاستاۋلار، شۋىل بىلعانىشى، ەلەكتىرلى رادياتسيا……سەنىڭ دەنە ساپاڭ وسىنداي ورتاعا باعىنشتى بولا باستايدى. 

 قىزمەتتەن باس الا الماۋ: موينىڭ سىرەسىپ، بىلەگىڭ تالاما، بەلىڭ اۋىراما؟ اسقازانىڭ دا الەك شىعارىپ تۇرعان شىعار؟ بالاڭ مەن اتا-اناڭنىڭ جانىندا ۇنەمى بولا المايتىن شىعارسىڭ؟ سەن كومپيۋتەرمەن قىزمەت ىستەۋشى، حات-شەك تاسۋشى، ءماجىلىسقور، ارلى بەرلى ايروپلانمەن ۇشىپ-قونىپ جۇرەتىن، تەلەفونى كۇنى بويى بەزىلدەيتىن، تۇكىرۋگەدە مۇرشاسى جوق بىرەۋ بولارسىڭ. كاسىپورىنشى، اق جاعالى، ءتىلشى قاتارلىلاردىڭ بارىنەن زورىعىپ ولگەندەر بولعان. سەن بولماساڭدا جەر شارى ءوز وسىندە اينالا بەرەتىنىن انىق بىلە تۇرا، قىزمەت ورنىڭدى تىرەۋ نۇكتەسى ەتىپ، جەر شارىن قوزعالىتپاق بولاسىڭ. تۇرمىسىڭدى تاۋسىلماس قىزمەت قاربالاستىعى قۇنداقتاپ العان. 

 ۇيىقتاي الماۋ: قىزىل اراقتىڭ، ماحاببات حيكايالارى مەن جورامال اڭگىمەلەردىڭ ساۋداسى قىزىپ تۇر، ءمالىش دۇكەنى 24 ساعات اشاتىن بولدى، تەلەگراف پەن ينتەرنەت حاريداردان قام جەمەستەي، سەبەبى ءبارى سەنىڭ ۇيقىڭدى ۇرلاپ العان. “جاڭا اپتالىق جۋرنال” باياعىدا جۇڭگولىقتاردىڭ ۇيىقتاي المايتىن جالپىلىق جايىتىن “ءبىر مەملەكەتتىڭ جاستىق كوكتەمى” دەپ ەدى، مەملەكەتتىڭ كۇش-قۋاتى ارتتى، وراي دا شاش-ەتەكتەن، بۇعان حالىق قاباعات تەبىرەنەدى نە بولماسا قاتتى مازاسىزدانادى. بۇدان باسقا توڭمويىن ۇيقىسىزدىق اۋرۋى، ەسىڭدى الىپ ەركىڭدى جاۋلايتىن تۇنگى قىزىقتار، ءتۇن سايىن رۋحى تاسىپ كىرپىك قاقپايتىن “مىسىقتار”، ءبىلىمدى جاستار مەن “ءۇي كۇشىكتەر”، عاشىقتار مەن ۋاقىتتى الماستىرىپ العانداردا بار، ۇيىقتامايتىندار ەشتەڭەدەن الاڭدامايدى، سەبەبى وزدەرى سەكىلدى كورەر تاڭدى كوزبەن اتىراتىندار جەتەرلىك. سەنىڭ تۇرمىس داعدىڭ دا بارا-بارا اينالاڭداعى قوعامدىق ورتاعا ۇيلەسە باستايدى. 

 ءوزىن-ءوزى تەجەي الماۋ: ارىقتاعىڭ كەلەدى، ءبىراق تاماقتى تارتا جەي المايسىڭ؛ تويىپ الساڭ، ءوزىڭدى كىنالايسىڭ. شەتەل تىلىندە جەكە سوزدەر جاتتاپ، لەكسيكاڭدى بايىتپاق بولاسىڭ، شىداي الماي ەلەكتىروندى ويىندارعا بەرىلىپ كەتەسىڭ؛ ويىن ويناپ وتىرىپ، ءوزىڭدى بوقتاي باستايسىڭ. ادال بولعىڭ كەلەدى، ءناپسىڭدى تيا الماي جولدان تاياسىڭ؛ باسقالاردى باۋراعىشسىڭ، تەك كەيدە ءوزىڭدى ۇستاي الماي وزگەلەردى الداپ قوياسىڭ……ءوزىڭدى تەرگەۋدەن كەندە ەمەسسىڭ، سول ارقىلى ءوزىڭدى جۇباتاسىڭ. تيىم سالىنعان ىستەردەن راحات تاباسىڭ، دەسەدە ونىڭ ازابىنادا امالسىز كونەسىڭ. تىرشىلىگىڭ مايىسقاق نيەتىڭنىڭ ماتاۋىندا بولادى.

 جامان ادەتتەردەن ارىلا الماۋ: جامان ادەت دەگەن نە؟ سەنى ايالاپ، الپەشتەيتىن ادامداردىڭ ساعان ارىل دەپ تاپسىرعان بويىڭدا بار ادەتتەر. ول كوپتەگەن “ساياسيدا بۇرىس” دۇنيەلەردى قامتيدى، مىسالى قۇمار ويناۋ، زاھار شەگۋ، تەمەكى تارتۋ، اراق ءىشۋ، قاتتى تولقۋ، اشۋ شاقىرۋ، زورلىقتى كۇش ىستەتۋ، ءتۇن بويى كوز ىلمەۋ، تاماق تالعاۋ، وزگەنى كىنالاۋ، قاتىگەزدەنۋ، جۇمىستى شۇبالاڭ ىستەۋ، قاي-جايداعىعا بەرىلۋ، جوقتان وزگەگە اۋەستەنۋ، وتىرىك ايتۋ، جال تابۋ، باكىن-شۇكىندى پايدا كورۋ، قولعا العان جۇمىسىن ورتا جولدا اياقسىز قالدىرۋ قاتارلىلار. جامان ادەت جاقسى ادەتتەن دە قىرىس كەلەدى. اۋەلى كەيبىر جامان ادەتتەر بولمىسپەن قارسىلاسىپ، قايعىڭدى باساتىن جاسىرىن باس ساۋعالاۋ ورنىنا اينالادى. ۇزاق بولاشاقتان العاندا، جامان ادەتتىڭ ساعان كوك تيىندىق پايداسى جوق ەكەنىن بىلە تۇرا، ونى ەڭ سەنىمدى سەرىگىڭ كورەسىڭ. تۇرمىسقا كوز قاراسىڭ جامان ادەتتەن ارىلا الماۋمەن تىعىز بايلانىستى. 

 تابىسقا جەتۋدى ارمانداۋ: تابىسقا جەتۋ جاقسى ءىس، ماسەلە قازىر تابىسقا جەتۋدى مويىنداۋدىڭ ولشەمى قارا بايىر تارتىپ بارادى. ۋاڭ شۋو ءداپ باسىپ ايىتقان: “تابىسقا جەتۋ دەگەن نە، ول اقشا جيىپ، اقىماقتارعا ءوزىن تانىتۋ ەمەس پە؟” جۇڭگو الەمدەگى ەكىنشى ءىرى ەكونوميكالىق ەل بولىپ كورىنگەنىمەن، كوپتەگەن ادام ءالى تايقازاننان تاماقتانادى: قازىر ۇكىمەت قىزمەتكەرلىگىنە ەمتيحان بەرىپ، بولاشاقتا ءمانساپ الۋدى، باي-ماناپپەن ۇيلەنۋدى، بالا-شاعاسىن شەتەلگە شىعارىپ وقىتقاندى تابىسقا جەتكەندىك سانايدى. سەنىڭ باقىت كورسەتكىشىڭدى تابىسقا جەتۋ جونىندەگى بايلامىڭ بەلگىلەپ تۇر. 

 تۇزىلىستەن قۇتىلا الماۋ: ءارءبىر ادام قوعامدىق ءتۇزىلىستىڭ ءبىر بولشەگى دەي تۇرعانمەن، جەكەنىڭ كۇش-قۋاتى قوعامدىق، ساياسي، ەكونوميكالىق رامكالار مەن ينەرتسيالىق ساياسات جانە ويلاۋ جۇيەسى الدىندا ۇنەمى دارمەنسىزدىك تانىتادى. تاۋەكەل ءتۇبى قايىق دەيتىن باتىلدىعىڭ بولعانىمەن ەتەگىڭنەن تارتاتىندار دا ايعا باتا وقىپ جۇرگەن جوق. قيادان جول تاپقانداردىڭ بارلىعىندا ءتۇزىلىستىڭ تىرناعىنان قۇتىلعان بەينە بار سياقتانعانىمەن، ءبىراق سولار باستى تۇلعاعا اينالىپ، قوعامداعى نەگىزگى اعىمعا جەتەكشىلىك ەتە السا ونىڭ ءمانى ءتىپتى دە زور بولادى. ءتۇرلى ءتۇزىلىس رەفورماسى جاسالىپ جاتىر، ءبىراق ريم ءبىر كۇندە سالىنعان جوق، جەكەنىڭ ىزدەنىسى مەن جاسامپازدىعى قوعامدىق تۇزىلىسپەن بەتپە-بەت كەلىپ وتىرادى. سەنىڭ دامۋ بولاشاعىڭ قوعامدىق ءتۇزىلىستى يگەرۋىڭمەن شەكتەلەدى.

 جوسپاردى ورىنداي الماۋ: ۇكىمەتتىڭ بەس جىلدىق پلانى سەكىلدى جەتپەك نىساناڭ ءۇشىن جوسپار جاسادىڭ با؟ ۋاقىتىڭدى دەن قويا ەسەپتەپ، نىساناڭدى ورىنداپ، اڭساعان ارمانعا قول جەتكىزبەك بولاسىڭ. سوڭىندا نەنىڭ ىستەۋگە ءتيىستى شارۋا ەكەنىنە كوزىڭ جەتىپ تۇرعانىمەن، ىستەمەۋگە ءتيىستى ىستەرمەن شۇعىلداناسىڭ. كەزەڭدىك جوسپارلارىڭ تاۋ توبە بولىپ ءۇيىلىپ، تاۋسىلماس جۇمىسقا وزگەرەدى. سوڭىندا جوسپارىڭ كۇيرەيدى. بولاشاعىڭ ۋاعىندا تامامدالىپ تۇراتىن جوسپاردىڭ ارقاسىندا عانا قۇرالماق.

 قيالعا قۇرىق سالا الماۋ:

 “جاڭا اپتالىق جۋرنالىندا” سانماۋدىڭ “كۇردەلى بولۋدى ەمەس، قاراپايىم بولۋدى اڭسايمىن” اتتى ميكرو بلوگى باسىلدى. “قاراپايىم بولۋدى اڭساۋدان” قيىن نە بولسىن. ارمانى بار جان ەشتەڭەدەن قامسىز جانە جٶقتان وزگەدەن ساقتانىپ جۇرەتىندەرگە قاراعاندا جاقسى ءومىر كەشىرەدى، ارمان ادامنىڭ ەسەيۋىنە پايدالى رول اتقارعانىمەن، كەرى رولىنىڭ زيانى دا تىم زور بولىپ تۇر، ول بولسا تويىمسىز ىندىن. تۇرار جاي، مىنەر كولىك، بايلىق باسەكەسى، ءمانساپ پەن ناپسىگە بولعان اشقاراقتىق، پاراعا بولعان قۇنىعۋ مەن باقىت سەزىمىنىڭ بارعان سايىن سولعىنداۋى، ارمان مەن ارالىعىمىزدى الىستاتىپ جىبەرگەن. قىزىعى سول، “ارمانىڭ بولسا ورىندى، كۇن كەشەرسىڭ باقىتتى” دەگەن ءاندى شىرقاپ جۇرگەن حۋاڭ جياجۇي دە ومىردەن ابايسىزدا وزىپ كەتتى. 

دەرەككوز: جاستار جازيراسى جۋرنالىنان

اۋدارعان: قۋات جۇماش ۇلى  (تورابىمىزدىڭ ۇسىنىس ەتىلگەن ءتىلشىسى)

监制:吴新日

审稿:达吾力别克

翻译:胡阿提

编辑:努丽霞提